Gebarentaal in de kinderopvang
Waarom gebarentaal zo waardevol is in de kinderopvang
Gebarentaal kan een goede aanvulling zijn op gesproken taal. Het kan jongere kinderen helpen om zich eerder en duidelijker te uiten.
Vooral voor kinderen tussen de 6 en 9 maanden kan gebarentaal een wereld van verschil maken. In deze fase ontwikkelen de hersenen zich razendsnel. Kinderen maken de omgeving bewuster mee en kunnen hun aandacht steeds beter en langer vasthouden.
Gesproken taal begint vaak pas rond de 18 maanden echt op gang te komen. Dat betekent dat er een lange periode is waarin kinderen wel willen communiceren, maar nog niet (goed) kunnen spreken.
Van nature imiteren baby’s en jonge kinderen. Ze kijken naar pedagogisch medewerkers, zien de gebaren die worden gebruikt en nemen deze over. Ze doen je bijvoorbeeld na, beginnen te lachen of worden misschien wel boos. Gebarentaal is een speelse en laagdrempelige manier van communiceren die de taalontwikkeling juist ondersteunt in plaats van vervangt.
De belangrijkste voordelen van gebarentaal in de kinderopvang
Minder frustratie
Doordat kinderen kunnen aangeven wat ze willen of voelen, ervaren ze minder frustratie. Gevolg is dat kinderen minder hoeven te huilen of minder snel boos worden.
2. Sterkere taalontwikkeling
De periode van taal begrijpen naar kunnen spreken wordt overbrugd. Wetenschappelijk onderzoek laat zien dat gebarende kinderen wanneer ze ouder zijn een voorsprong hebben op niet-gebarende kinderen in het lezen, schrijven en spreken.
3. Meer emotionele veiligheid
Gebaren maken duidelijk wat er gaat gebeuren. Zo is er voor kinderen meer rust en voorspelbaarheid en voelen ze zich sneller veilig en gezien.
4. Meer zelfvertrouwen
Doordat kinderen zelf initiatief kunnen nemen en iets kunnen vertellen en vragen krijgen ze meer zelfvertrouwen.
5. Communiceren met iedereen
Hoewel gebarentaal in de kinderopvang niet alleen bedoeld is voor dove en slechthorende mensen, leren kinderen wel beter contact met hen. Ze leren al non-verbale signalen te begrijpen en duidelijker te communiceren.
Gebaren in de praktijk: tips voor toepassing
Je hoeft niet de hele dag te gebaren. Je kunt voor een aantal woorden gebaren inzetten. Een paar vaste gebaren kunnen heel veel duidelijkheid geven.
Je kunt bijvoorbeeld tijdens het eten gebaren gebruiken. Je kunt de twee verschillende gebaren (nog meer en klaar) gebruiken om erachter te komen of een kind nog meer wil eten of dat het klaar is.
Ook tijdens het omkleden en naar bed gaan kan het gebaar klaar helpen. Het geeft aan dat deze activiteit is afgelopen en dat er iets nieuws volgt.
Wil je zien hoe veelgebruikte en makkelijk toepasbare gebaren eruitzien?
Wapperkids heeft twee duidelijke video’s gemaakt waarin basisgebaren worden voorgedaan. Je vindt de video’s hier: